Eskişehir İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından hazırlanan “Erken Tanı ile Kuzu Ölmüyor” projesi, Tarım ve Orman Bakanlığının yaklaşık 600 bin TL’lik desteğiyle hayata geçiriliyor. İnönü, Sivrihisar, Seyitgazi, Çifteler ve Tepebaşı ilçelerinde uygulanacak projeyle özellikle yeni doğan kuzularda ilk bir ay içerisinde görülen hastalıkların erken teşhis edilmesi ve kuzu ölümlerinin azaltılması hedefleniyor.
Eskişehir İl Tarım ve Orman Müdürü Yüksel Çil, projenin Hayvan Sağlığı Şube Müdürlüğü tarafından hazırlandığını ve Bakanlık tarafından onaylandığını belirtti. Eskişehir genelinde kuzu ölümlerinin yüzde 5 ile 10 arasında değiştiğini ifade eden Çil, kentte yaklaşık 1 milyon 250 bin kayıtlı koyun bulunduğunu, yılda ortalama 700 bin ile 800 bin arasında kuzu doğduğunu söyledi. Bu oranlar üzerinden değerlendirildiğinde yılda yaklaşık 40 bin ile 60 bin kuzu kaybı yaşandığını kaydeden Çil, bunun hayvancılık açısından ciddi bir sorun olduğunu vurguladı.
Projenin temel hedefinin yeni doğan kuzularda özellikle ilk bir aylık dönemde görülen hastalıkları erken teşhis etmek olduğunu belirten Çil, hızlı tanı yöntemleriyle kuzu ölümlerinin yüzde 50 ila 60 oranında azaltılabileceğini öngördüklerini dile getirdi. Çil, projenin Türkiye’de kuzulara yönelik bu kapsamda uygulanan ilk çalışma olduğunu ifade ederek, uygulamanın başarılı olması halinde Eskişehir genelinde yaygınlaştırılmasını ve diğer illere örnek olmasını istediklerini söyledi.
Proje kapsamında İl Tarım ve Orman Müdürlüğü çalışanlarının yanı sıra serbest veteriner hekimler de görev alacak. Eskişehir Bilecik Veteriner Hekimler Odası ile koordineli yürütülecek çalışmalarda akademisyenlerden ve üniversitelerdeki öğretim üyelerinden de destek alınacak. Sahada görev yapacak ekiplerin eğitimlerinin tamamlanmasının ardından uygulama çalışmalarına başlanacak.
Çil, kuzu kayıplarının azaltılmasının yalnızca üreticilerin ekonomik kayıplarını önlemekle sınırlı kalmayacağını, hayvancılığın gelişmesine de katkı sağlayacağını belirtti. Üreticilerin daha fazla gelir elde etmesinin yanı sıra hayvan varlığının korunmasının da önem taşıdığını ifade eden Çil, kuzu ölümlerindeki azalmanın hayvansal üretimi destekleyerek ithalatın azaltılmasına da katkı sunabileceğini kaydetti. Projenin hayata geçirilmesinde Veteriner Hekimler Odası, serbest veteriner hekimler ve akademisyenlerin desteğinin önemli olduğunu vurguladı.
Eskişehir Bilecik Veteriner Hekimler Odası Başkanı Erdinç Yuva da yeni doğan kuzularda karşılaşılan hastalıkların erken teşhis edilmesinin önemine dikkat çekti. Doğum sonrasında kuzuların bulunduğu ortamdan kaynaklanan bazı hastalıkların ishal şeklinde görülebildiğini belirten Yuva, bu rahatsızlıkların basit gibi değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi. Yuva, E. coli, rotavirüs, koronavirüs ve Cryptosporidium gibi etkenlerin neden olduğu hastalıkların kuzular için ciddi risk oluşturduğunu ifade etti.
Bu hastalıklarla mücadelede hızlı teşhisin önem taşıdığını belirten Yuva, saha koşullarında hızlı tanı kitlerinin veteriner hekimler açısından önemli bir araç olduğunu dile getirdi. Projenin yaklaşık bir yıllık hazırlık sürecinin ardından Bakanlığın sağladığı 600 bin TL’lik destekle uygulama aşamasına geldiğini kaydeden Yuva, beş ilçede yürütülecek çalışmayla Eskişehir’in Türkiye’de pilot uygulama merkezi olacağını söyledi.
Yuva, projeyle Eskişehir’de en az bin, 3 bin veya 5 bin kuzunun kurtarılmasının bile ekonomiye önemli katkı sağlayacağını belirtti. Klinik veteriner hekimlerin, sektör temsilcilerinin ve Tarım ve Orman Bakanlığının desteğiyle küçükbaş hayvancılığa yönelik çalışmaların sürdürüleceğini ifade eden Yuva, projede emeği geçenlere teşekkür etti.
