Banka hesabına yanlışlıkla veya kaynağı bilinmeyen bir şekilde para gönderilen vatandaşların, gelen tutarı kullanması hukuki ve cezai sorumlulukları gündeme getirebiliyor. Uzmanlar, IBAN'ına gelen paranın göndereni tanınmıyorsa tutarın çekilmemesi, harcanmaması veya başka bir hesaba aktarılmaması gerektiğini belirtiyor.
Yanlışlıkla yapılan para transferlerinde, hesabına para gelen kişinin tutarı kendisine ait kabul ederek kullanması hukuken geçerli sayılmıyor. Türk Borçlar Kanunu'na göre haklı bir neden olmadan başka bir kişinin malvarlığından veya emeğinden zenginleşen kişinin elde ettiği kazancı geri vermekle yükümlü olduğu belirtiliyor.
Bu nedenle banka hesabına yanlışlıkla gönderilen bir para, yalnızca hesaba geçtiği için hesap sahibinin malı haline gelmiyor. Paranın gönderilme nedeninin bulunmadığı veya transferin yanlış yapıldığı durumlarda, tutarın gerçek sahibine geri verilmesi gerekiyor.
Yanlış transfer yapan kişi de gönderdiği paranın iadesi için hukuki yollara başvurabiliyor. Gerekli şartların oluşması halinde açılabilecek davada, gönderilen tutarın yasal faiziyle birlikte geri ödenmesi talep edilebiliyor.
Hesaba gelen paranın kullanılması halinde ise konu yalnızca paranın geri ödenmesiyle sınırlı kalmayabiliyor. Kişinin hesabına gelen paranın kendisine ait olmadığını bilmesine rağmen bu tutarı harcaması veya geri vermekten kaçınması halinde Türk Ceza Kanunu kapsamındaki bazı hükümler gündeme gelebiliyor.
Olayın özelliklerine göre “Muhafaza Altına Alınmış Eşya Hakkında Tasarruf” veya “Kaybolmuş veya Hataen Ele Geçmiş Eşya Üzerinde Tasarruf” hükümleri uygulanabiliyor. Bu kapsamda olayın niteliğine göre para cezasının yanı sıra hapis cezası riski de ortaya çıkabiliyor.
Özellikle göndereni tanınmayan kişilerden gelen para transferlerinde, paranın iade edilme şekli de önem taşıyor. Hesaba para gönderen kişinin telefonla ulaşarak paranın başka bir IBAN'a aktarılmasını istemesi halinde doğrudan işlem yapılmaması gerekiyor.
Bu tür bir durumda hesabına para gelen kişinin, telefonda kendisine verilen farklı bir IBAN'a para göndermesi yeni bir risk oluşturabiliyor. Paranın başka bir hesaba aktarılması, hesap sahibinin bilmediği başka bir işlemin parçası haline gelmesine neden olabiliyor.
Bu nedenle kaynağı bilinmeyen bir para transferi fark edildiğinde ilk olarak tutarın hesapta bırakılması gerekiyor. Para üzerinde herhangi bir harcama veya transfer yapılmadan bankayla iletişime geçilmesi öneriliyor.
Hesap sahibi, müşteri hizmetleri veya banka şubesi üzerinden kendisine gelen paranın kendisine ait olmadığını bildirebiliyor. Transferin yanlış yapıldığının bankaya iletilmesinin ardından iade işleminin de banka aracılığıyla gerçekleştirilmesi gerekiyor.
İade sırasında işlemin “hatalı transfer” gerekçesiyle yapılması öneriliyor. Böylece para transferinin hesabın sahibi tarafından kendi isteğiyle farklı bir kişiye gönderilmesi yerine, bankaya bildirilen hatalı işlem kapsamında iade edildiği kayıt altına alınabiliyor.
Bankaya yapılan bildirimin kayıtlarının saklanması da önem taşıyor. Müşteri hizmetleriyle yapılan görüşmeye ilişkin kayıtlar, başvuru numarası veya işlem dekontunun muhafaza edilmesi, hesabına gelen parayla ilgili nasıl işlem yapıldığını gösteren belgeler arasında yer alabiliyor.
Özellikle paranın fark edilmesinin ardından bankaya bilgi verilmesi ve tutar üzerinde herhangi bir işlem yapılmaması, sonrasında ortaya çıkabilecek bir uyuşmazlıkta hesabın sahibinin yaptığı işlemlerin belirlenmesini kolaylaştırabiliyor.
Yanlış transferlerde gönderen kişinin de paranın geri alınması için hukuki yollara başvurabilmesi nedeniyle, hesaba gelen tutarın bekletilmeden ve doğrudan harcanmadan bankaya bildirilmesi önem taşıyor. Paranın kaynağının bilinmediği durumlarda farklı bir IBAN'a gönderilmesi yerine işlemin banka üzerinden yürütülmesi gerekiyor.
Banka hesabına gelen her paranın hesap sahibine ait olmadığı durumlarda, yalnızca transferin gerçekleşmiş olması parayı kullanma hakkı vermiyor. Özellikle göndereni tanınmayan tutarlarda paranın çekilmesi, harcanması veya başka bir hesaba aktarılması sonrasında hukuki ve cezai süreçler gündeme gelebiliyor.
