Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), yurt dışından getirilen cep telefonlarının kayıt işlemlerine ilişkin yönetmelikte değişikliğe gitti. Yeni düzenlemeyle birlikte IMEI kayıt işlemlerinde kısa mesajla başvuru uygulaması kaldırılırken, tek resmi başvuru adresi e-Devlet olarak belirlendi. Düzenleme kapsamında diplomatlara yönelik yeni uygulamalar ile arızalanan cihazların IMEI değişikliği süreci de yeniden düzenlendi.
Yönetmelikte yapılan değişiklikle, cep telefonu kayıt işlemlerinde kısa mesajla başvuruya ilişkin ifadeler yürürlükten kaldırıldı. Böylece IMEI kayıt işlemleri yalnızca e-Devlet üzerinden gerçekleştirilebilecek.
Yeni düzenlemeyle Türkiye'de görev yapan büyükelçilik ve konsolosluk çalışanlarına yönelik özel uygulamalar da hayata geçirildi. Buna göre, yabancı misyon kimlik kartının geçerlilik süresi boyunca bu kişilerin telefon kayıt başvuruları yapılabilecek. Kimlik kartının süresinin sona ermesinin ardından ise cihazlara 120 günlük ek kullanım hakkı tanınacak.
Bu sürenin sonunda söz konusu cihazların IMEI numaraları kullanıma kapatılarak kara listeye alınacak. Kara listeye alınan cihazların yeniden kullanılmasının tespit edilmesi halinde ise mobil operatörler durumu Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna bildirecek.
Yönetmelikte arızalanan yurt dışı telefonlara ilişkin yeni düzenleme de yer aldı. Buna göre, yolcu beraberinde getirilen bir telefonun veya ana kartının arıza nedeniyle değiştirilmesi halinde IMEI değişikliği yapılabilecek. Bunun için ilk kayıt başvurusunu yapan kişinin ya da değişimi gerçekleştiren ithalatçı veya imalatçının Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna başvurması gerekecek.
İlk kayıt başvuru sahibinin, kayıt işleminin tamamlanmasının ardından üç takvim yılı içinde ve ilgili IMEI numarası beyaz listede bulunduğu süre boyunca e-Devlet üzerinden başvuru yapabileceği belirtildi. Başvurunun kabul edilebilmesi için değişim belgesinde firma anteti veya kaşesi, değişimi yapan firmanın adı ve iletişim bilgileri, işlemin arıza nedeniyle yapıldığını gösteren ifade ile eski ve yeni IMEI numaralarının yer alması gerekecek.
Yurt dışından getirilen cep telefonları, kayıt yaptırılmadan bir takvim yılı içerisinde dört ay kullanılabiliyor. Çift SIM kartlı veya fiziksel SIM ile e-SIM desteğine sahip cihazlarda ise ikinci SIM yuvası ya da e-SIM'in devreye alınmasıyla kullanım süresi sekiz aya kadar uzayabiliyor.
Telefonun yılın belirli dönemlerinde kullanılmaya başlanması halinde ise yeni takvim yılındaki kullanım hakkıyla birlikte kayıt yaptırmadan daha uzun süre kullanılabilmesi mümkün oluyor. Örneğin cihazın 1 Mayıs'ta kullanılmaya başlanması durumunda ilk kullanım süresi 31 Ağustos'ta sona ererken, ikinci SIM veya e-SIM üzerinden yıl sonuna kadar kullanım devam edebiliyor. Yeni takvim yılıyla birlikte cihaz yaklaşık 16 ay boyunca kayıt yaptırılmadan kullanılabiliyor.
Yaklaşık 16 aylık sürenin sonunda kullanıcılar isterlerse IMEI kayıt ücretini ödeyerek cihazı kullanmaya devam edebiliyor. Kayıt yaptırılmayan cihazlar ise yurt dışında ikinci el olarak veya Türkiye'de yedek parça amacıyla değerlendirilebiliyor.
Öte yandan Android işletim sistemine sahip bazı cihazlarda yasa dışı yollarla IMEI değişikliği yapılabildiği belirtiliyor. Başka bir cihaza ait IMEI numarasının yurt dışından getirilen telefona tanımlanmasıyla gerçekleştirilen bu işlemin yasal olmadığı vurgulanırken, iOS işletim sistemine sahip cihazlarda aynı yöntemin uygulanamadığı ifade ediliyor.
Uzmanlar, yeni takvim yılına geçişte kara listeye alınan cihazların yeniden aktif hale gelmesinin birkaç gün sürebileceğine dikkat çekerek, bu süreçte kullanıcıların yedek bir telefon bulundurmasının faydalı olabileceğini belirtiyor.
2026 yılı itibarıyla yurt dışından getirilen cep telefonları için uygulanacak IMEI kayıt ücreti ise 54 bin 258 lira olarak uygulanmaya devam ediyor.